مطالب اقتصاد شهری

در این ساختمان اتلاف انرژی صفر است

 

دانشگاه مصدر اولین ساختمان در نوع خود است که منحصرا به منظور استفاده از انرژی‏های خورشیدی و تجدیدپذیر طراحی شده است و به عنوان یک طرح آزمایشی جهت توسعه فن ‏آوری‏های پایدار در ساختمان‏های آینده شهر مصدر مورد مطالعه و بررسی قرار می‌‏گیرد. در حقیقت، این دانشگاه نخستین گام از طرح جامع شهر مصدر در امارات متحده عربی است؛ شهری که به عنوان بخشی از یک طرح بزرگ‌تر برای توسعه اقتصادی ابوظبی پیش‏بینی شده است.

امروزه، با توجه به رویکرد جهانی به مسأله حفظ محیط زیست و تولید انرژی‏های پاک، تلاش‏هایی نظیر شهر مصدر بسیار مهم و حیاتی هستند. این شهر با هدف ایجاد یک الگوشهر پایدار، نتیجه آزمودن یک ایده آرمانی در مقیاسی بزرگ است و در ‌‌نهایت به‌‌ همان اندازه که فرصت‏هایی را برای آموختن موفقیت‏‌ها در اختیار می‌‏گذارد، از شکست‏‌ها و ناکامی‏های آن نیز می‌‏توان درس گرفت. آینده این توسعه شهری تنها در جهت کاهش هزینه ‏های کلان نیست، بلکه به عنوان یک شهر بدون کربن و سازگار با محیط‌ زیست، کاهش آلودگی‏های زیست ‌محیطی را به همراه دارد.

طرح جامع شهر مصدر که توسط شرکت فاستر و همکاران طراحی شده است برخاسته از آموزه‏‌هایی است که از معماری سنتی کشورهای عربی گرفته شده و به تدریج تحول و تکامل ‌یافته است. آن‌ها در طراحی این شهر، با احترام بر فرهنگ و آداب و رسوم منطقه، در جهت‏ گیری ساختمان‏‌ها و گسترش خیابان‏‌ها به گونه‏‌ای عمل می‌‏کنند که ساکنان آپارتمان‏ های مسکونی هرگز به پنجره ‏های ساختمان‏های مجاور مشرف نباشند و بدین ترتیب موضوع محرمیت و حفظ حریم خصوصی را که در سنت و فرهنگ منطقه بر آن تاکید شده است، در کار خود مورد توجه قرار می‌‏دهند.
دانشگاه مصدر و ساختمان‏های مجاور آن در مقایسه با ساختمان‏های مشابه از نظر اندازه و مشخصات بنا، طبق استاندارد امارات متحده عربی، ۵۱‌درصد کاهش مصرف انرژی را به همراه دارند که این انرژی تماماً از خورشید تامین می‌‏شود. حدود ۳۰‌درصد انرژی موردنیاز این مجموعه دانشگاهی از طریق صفحات خورشیدی تعبیه‏ شده روی سقف‏‌ها تولید می‌‏شود که در مجموع، ۷۵‌درصد آب گرم مصرفی را نیز تأمین خواهد کرد.

علاوه بر موضوع محرمیت و حفظ حریم، جهت ‏گیری ساختمان‏‌ها طوری است که سایه‏ ها‏ی مطلوبی را فراهم کنند. در پاسخ به این جهت‏گیری، ساختمان‏‌ها دارای نمای سایه‏ انداز هستند و حداکثر سایه و سایبان را برای بناهای مجاور و مسیرهای عابر پیاده بین آن‌ها فراهم می‌کنند. آرایش صفحات خورشیدی فتوولتائیک تعبیه ‏شده بر سقف‏‌ها و میزان پیشامدگی آن‌ها نیز این موضوع را تقویت می‌‏کند.

حفاظ پنجره ساختمان‏های مسکونی، برداشتی معاصر از مشربیه سنتی است که در گذشته در طبقات فوقانی ساختمان‏های مسکونی، به‌ویژه در مواردی که نمای ساختمان به سمت گذر عمومی بود، نصب می‌‏شد. به طور کلی بازی نور و سایه در نمای مجموعه برگرفته از الگوهای موجود در معماری سنتی اسلامی است. همچنین با برداشتی معاصر از بادگیرهای سنتی منطقه، جریان هوای خنک از میان فضاهای عمومی عبور می‌‏کند و ترکیب باد و آب و گیاه در محوطه مجموعه به حفظ هوای خنک و مطلوب در این فضا‌ها یاری می‌‏رساند.

در حقیقت فاستر با الهام از معماری و برنامه‏ریزی شهرهای سنتی کشورهای عربی، بی‌هیچ کم‏ و کاست، فنون ساختمانی قدیمی را با پیشرفته‏‌ترین فن‌آوری‏های عصر حاضر تلفیق می‌‏کند و در نتیجه این ترکیب و تلفیق، موفق به طراحی شهری می‌‏شود که در آن، سنت‌‌ همان قدر مهم است که مدرنیزاسیون. بخشی از ساختمان‏های موجود در پردیس دانشگاهی مصدر آزمایشگاه‏‌ها هستند. این آزمایشگاه‏‌ها در سازه‏های بتنی مدرنی جای گرفته‏ اند که پوشش خارجی آن‌ها از نوعی پلاستیک شفاف و سخت به نام اتیلن-تترافلوراتیلن تشکیل شده و در بالای آن صفحات فتوولتائیک قرار گرفته است. در نقطه مقابل، ساختمان‏های مسکونی با پوششی شبیه به خاک رس قرمزرنگ که برگرفته از زبان معماری بومی منطقه است پوشیده شده ‏اند.

فضاهای اقامتی و آزمایشگاه‏‌ها به‌واسطه مجموعه‏ ای از فضاهای اجتماعی شامل سالن ورزشی، کافه، رستوران، مراکز علمی و گردهمایی و همچنین محوطه‏ سازی‏‌ها تقویت می‌‏شوند تا حوزه ‏های شهری را گسترش دهند و تعریفی جدید از شهر را در مقیاسی کوچک‏‌تر ارائه کنند. در تقابل با محیط‏های آموزشی و آزمایشگاهی، آپارتمان‏های یک، دو و سه اتاق‏ خوابه در بلوک‏هایی متراکم و نه چندان بلند جای گرفته‏ اند و بدین ترتیب تعاملی اجتماعی و دائمی میان آن‌ها برقرار می‌‏شود.

ساکنان این پردیس را درحال‌حاضر دانشجویان تحصیلات تکمیلی تشکیل می‌‏دهند که به زندگی، تحصیل و کار در آن اشتغال دارند. فن‌آوری‏های تولید انرژی پاک که در ساختمان‏های این مجموعه تعبیه شده است، این ساکنان را قادر می‌‏سازد که مستقل از هر شبکه برق ‏رسانی، انرژی‏های موردنیاز خود را تولید و مازاد آن را که در حدود ۶۰‌درصد انرژی مصرفی است به شبکه انرژی ابوظبی منتقل کنند. این پروژه علاوه بر خودکفایی در تولید انرژی، از لحاظ چرخه انرژی و صرفه ‏جویی در مصرف آن نیز پیشگام است؛ به گونه ‏ای که حتی فاضلاب تولیدشده در مجموعه طی فرآیندهای بسیار پیشرفته قابل بازیافت و بازگشت به چرخه مصرف است.

دانشگاه مصدر و ساختمان‏های مجاور آن در مقایسه با ساختمان‏های مشابه از نظر اندازه و مشخصات بنا، طبق استاندارد امارات متحده عربی، ۵۱‌درصد کاهش مصرف انرژی را به همراه دارند که این انرژی تماماً از خورشید تامین می‌‏شود. حدود ۳۰‌درصد انرژی موردنیاز این مجموعه دانشگاهی از طریق صفحات خورشیدی تعبیه‏ شده روی سقف‏‌ها تولید می‌‏شود که در مجموع، ۷۵‌درصد آب گرم مصرفی را نیز تأمین خواهد کرد. به طور کلی در معماری و سلسله‏ مراتب فضایی مجموعه دانشگاهی مصدر، می‌‏توان ویژگی‏های زیر را برشمرد:

– جهت‏ گیری ساختمان‏‌ها به گونه ‏ای است که مطلوب‏‌ترین سایه‏ اندازی را ایجاد کنند و جریان‏های سرمایشی را در کلوناد‌ ها و مسیرهای ارتباطی تعدیل کنند.

– تدابیری که برای تهویه هوای مسیرهای عابر پیاده و ساعت‏های سرد در شب پیش‏بینی شده است، به‌واسطه وجود بادگیر‌ها و حیاط‏‌ ها بهبود می‌‏یابد.

– مسیرهای گردش پیاده عمدتا در سطح خیابان برنامه‏ریزی شده است؛ یعنی جایی که یک مسیر سایه‏دار در سرتاسر محوطه مجموعه، این فضاهای اصلی را به هم مرتبط می‌‏کند.

– پارک خطی سبزی که در مجاورت بخشی از ساختمان‏‌ها قرار گرفته است، بوران‏های سرد شبانگاه را مهار می‌‏کند و در نقطه مقابل این تمهید، مدخل‏های باد، میزان ورود جریان هوای گرم را کنترل می‌‏کند.

– فضاهای عمومی در محدوده طرح توسعه به عنوان مراکز پویا و سرزنده اجتماعی پیش‏بینی شده‏اند که به طور طبیعی و به‌واسطه سایبان‏‌ها و گیاهان سبز و پرشاخ‏و‏برگ و تعداد محدودی آبنما، اثرات شدید آب و هوای محلی را تعدیل می‌‏کند و هوای مطلوبی را فراهم می‌‏آورند.

– نسبت نماهای باز بین سطوح سایه‏دار پایین و سطوح آزاد بالا متغیر است و روزنه‏‌ها و بازشوهای موجود در نما با توجه به موقعیت جداره‏‌ها به گونه ‏ای است که طبقات بالا با حدود ۲۵‌درصد شیشه، نسبت به طبقات پایین که تا ۴۵‌درصد از سطوح شفاف و شیشه ‏ای برخوردارند، جداره صلب ‏تری را به نمایش می‌‏گذارد. نمای ساختمان آزمایشگاه از بالشتک‏ هایی پوشیده شده است که از جنس پلیمر نیمه‏ شفاف، بسیار سبک و بادوام ETFE هستند. این پلیمر نسبت به مصالح مشابه نظیر شیشه عایق بهتری محسوب می‌‏شود و نور و گرمای خورشیدی را به‌خوبی کنترل می‌‏کند.

– مشربیه که به نوعی پنجره مشبک چوبی اطلاق می‌‏شود، با برداشتی معاصر از معماری سنتی منطقه، عمدتاً در نماهای رو به‏ خیابان ساختمان‏های مسکونی به کار رفته است. تمامی فاضلاب تولیدشده در سایت مجموعه، به چرخه بازیافت وارد می‌‏شود. در حقیقت این پروژه با ویژگی‏های معماری منحصربه‌فرد خود، نمایشی از تلاش در جهت ایجاد یک مرکز بین‏المللی است که سعی دارد پیشتاز فن‌آوری‏های پایدار و سازگار با محیط زیست باشد.

مطلب قبلی

دوره هاي كاربردي مديريت شهري

مطلب بعدی

رونمایی از تجهیزات جدید برف روبی در کلورادو

ar.basirian

ar.basirian

بدون دیدگاه

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *